ARCHIVIO
DOCUMENTARIO DIGITALE DI SAN MINIATO [ADDSM]
1165,
28 settembre – Privilegio di Federico I Barbarossa a Guido Guerra
III - Ontraino
Foto di Francesco
Fiumalbi
SPOGLIO
«1164.
Settembre 28. Ind. XII. Privilegio concesso dall'Imperatore Federigo
I detto Barbarossa al Principe Guidone Guerra Conte di Toscana suo
cugino col quale non solo accetta il fatto la sua protezione e tutela
tutti i beni che esso possedeva nelle Terre e Castelli della Romagna,
della Toscana e Pistoia, ma di più gli dona ogni giurisdizione e
regalìa che esso Imperatore aveva sopra i medesimi beni, quali vi si
trovano attentamente descritti...».
VAI AL REGESTO COMPLETO ↗
Trascrizione
del testo contenuto in:
Julius
Ficker, Forschungen
zur reichs und rechtsgeschichte Italiens,
Innsbruck, 1874, n. 138, pp. 179-182.
138.
Kaiaer Friedrich I nimmt den Guido Guerra, Grafen Tusziens, in seinen
Schulz und verleiht ihm die kaiserlichen Hoheitsrechte auf allen
seinen einzeln aufgezählten Besitzungen. Pavia 1164 Sept. 28.
In nomine sancte et
individue trinitatis. Fredericus divina favente clementia Romanorum
Imperator augustus. Inter cetera imperialium virtutum preclara
insignia velud sydus aureum et gemma clarissima fulget in principe,
si suorum fidelium merita ante sue maiestatis oculos habet et eos,
quorum sincera fides, quorum strenuitas, quorum devotio et preclara
obsequia circa sui imperii dyadema respondent, congruis honoribus et
benefitiis honorat et promovet. Proinde notum facimus universis
imperii nostri fidelibus presentibus et futuris, quod nos dilectum et
karissimum principem nostrum et consobrinum Widonem Werram Tuscie
comitem pro illo magnifico et honorabili servitio, quod predecessores
sui progenitoribus nostris regibus Romanorum [et] imperatoribus
fideliter exibuerunt, et pater suus bone memorie et ipso idem tempore
nostro nobis et imperio contulit, et omnia bona et possessiones suas,
quas modo iuste habet vel alii nomine suo habent vel inposterum
rationabiliter acquisierit, sub nostram imperialem protectionem atque
tutelam suscepimus, eique et suis legittimis heredibus concessimus et
confirmavimus. Ut autem habundantioris gratie nostre prerogativa
letetur, concedimus ei suisque legittimis heredibus et speciali
largitione donamus omnia regalia nostra et omnem nostram
iurisdictionem, quam habemus in omnibus terris et possessionibus
suis, quas ipse modo habet vel de quibuscumque patrem suum
investivimus, et in omnibus his, que ille, qui nunc est, acquisierit;
videlicet bannum, placitum, districtum, theloneum, pedagium,
ripaticum, mercata, molendina, aquas aquarumque decursus,
piscationes, venationes, paludes, argentifodinas, ferrifodinas et
quicquid metalli vel thesauri in terra sua inveniri potest, alpes
quoque, montes, valles, et omnia ea, que ad nos et ad imperium
spectant. Quas utique terraset possessiones dignum duximus propriis
exprimendas vocabulis: Mutillianum cum roccha et castello et cum tota
curte eiusdem; castrum quod dicitur Tredotium; Grausignanum
vallis; Monsatulli cum curte eiusdem et abatiam de Acenta cum tota
curte eiusdem; Linare cum tota curte eiusdem; Abete cum tota curte
eiusdem; territorium Galliani; totum Terminum; Povelatium cum tota
curte eiusdem; Marradi cum tota curte eiusdem; abatia sancte
Reparate; medietas Bifurci cum medietate sue curtis; Camuranum;
tertia pars Ganbaraldi; centum mansi de terra, quos habent capitanei
de Gattaria, cum duobus castellis, quorum unum vocatur Montebellu,
aliud Monteveclu; Puriva cum curte eiusdem; plebs sancti lohannis de
Octo; mons de Rontana; Baccagnanum cum sua curte; castellum lohannis
Arduini; tota collina sancti Yllaris; mons de Rodio; Gessum cum sua
curte; Fontatella et curtis eiusdem; Aquarata cum tota curte sua;
totum teritorium de Lascianico Blancani; Carla; Misilliolum cum curte
sua; mons Ciperani; Cuniolum cum curte sua; Petramauri cum tota curte
eiusdem; Castellum novum; Ristignolum; Senzanum cum sua curte;
Dovadola cum tota curte sua; Gellum; Montepauli; Celle cum sua curte;
Mons Acutulus cum sua curte; Scanuellum; Vidillianum cum sua curte;
Rivagotti; Ripidignanum cum tota curte sua; Cuzzanum cum sua
curte; medietas curtis de Sarturiano; castellum de la Collina cum
tota curte sua; Lugarellum; Pausalupu; Porticu cum sua curte;
Mesaurisi cum curte sua; castellum de Monte de Fratta; dimidium
patronatus abatie sancti Benedicti in Bifurco; Planuaccari cum curte
sua; castellum de Alpe cum curte sua; Corniolum cum sua curte;
Pozobaldi cum sua curte; castellum quod dicitur Sanctum Benedictum.
Hec omnia predicta sunt in Romania. In Tuscia vero Podium Bonizi cum
tota curte sua, sicut antiquitus fuit de burgo et rocca de Marturi,
cum curte de Vizano et Papiano et Talzonis, cum suo monte et roccite
et stupie, due domus in Mortinnano; Bibianum cum sua curte; Rincine
cum sua curte; Lizia; Castillione cum sua curte; Pauranum cum sua
curte; burgus de la Gena; Livernanum cum sua curta; Stersi cum sua
curte; medietas burgi sancti Donati in Poci; Cedda cum sua curte;
Ricavum cum sua curte; quinquaginta mansi terre in curte de Gragnano
et Montis Rainaldi; Impolim cum sua curte; utrasque Pagnanas;
Monsrappuli cum sua curte; Fumaia; Granaiolum; Carbonaia; Turris
Benni cum sua curte; Colle de Petra com sua curte; Lontrainum;
Pittiolum; Confienti; Cerretum cum sua curte; Musillianum cum sua
curte; Gollegunzoli; Petroiu; Orbignanum; Burianum; medietas plebis
de Vaiono; Vinzi; Larzanum cum sua curte; Podium de Goliclo caro
omnibus appenditiis suis; Manne cum curte sua; item quicquid in
Pistorio habet vel habere debent, vel alii suo nomine habent vel
habere debent, in civitate vel extra; Publica cum sua curte; Panicale
cum sua curte; Ponte; Casale Widi; Montemurlo cum tota curte sua;
Radicaia, vallis de Agnia, et quicquid habet in Agnana; Santumatu;
Brandellii cum toto territorio plebis eiusdem et plebis Brandelli;
Casole; Groppole cum tota curte sua; Momignum; Valpalaia; Popilium
cum tota curte sua; Montale cum tota curte sua; Pitilium cum tota
curte sua; Sanmarcellu cum tota curte sua; Cavinanum cum tota curte
sua; castellum Presbiteris Rufini cum tota alpe Ursigne; Guzu; in
rocca Montis Acutuli due domus; Kalenzanum cum tota curte sua, et
quicquid habet in monte Morello; Travalli cum sua curte; quarta pars
castelli de Ligri; Campianum cum sua curte; Ruifredum quod est supra
Santernum; Monte Gufone cum curte sua; Sasso cum tota curte sua; Lacu
cum curte sua; Ruicasole cum curte sua; Mons Acutulus cum curte sua;
Inpennana cum curte sua; Corella; Rasoium; Torriceila cum curte sua;
Urticaia cum curte sua; Galligattula cum curte sua; Biturnium cum
curte sua; Sanbanellum cum curte sua; tota montania sancti Gaudentii;
Vicorata cum curte sua; Fornace cum curte sua; Sanleoninum cum curte
sua; Roccitta cum curte sua; Gapriola; Fustia cum curte sua; Mons
Acutulus cum curte sua; abatia de Albuino; Plamaiore; Montesaxi;
Scopetum; Monterotundu cum tota curte sua; Acune; Galiga; Monscrucis
cum tota curte sua; plebs de Remulo cum tota curte eiusdem; Rosanum
cum tota curte sua; Nepozanum; Falganum; Rufina; patronatus ecclesie
Canapitule et territorium Ristoncle de Massa Magnale cum curte sua;
Altinnena cum curte sua; Secundule; Sancervasium; Sezata cum tota sua
curte; Rubianum cum curte sua; Talliafuni; Dudda; Torseli;
Castelveclo de Cascia; Viescha; Pulizanum; terra Willelminga, quam
detinent filii Ugicionis Pazi in feudum ab eodem; totum territorium
plebis sancti Petri de Gropina; Trappula; Montelungu; dimidium
Gangarite; dimidium Puzi; Tassum; Ruicavum; Petravelsa Munzoni;
BarbiseIo; Montaio; Montegunzoli; dimidium Kuicasule; dimidium de
Podio talliato; Montewarchi; castellum Gastaiarium; Romena cum curte
sua; Porcianum; Papianum; Monsfrancus; Stia; Lolanum; Battifolle;
Gerica; Glanzolepoplim; Corezum; medietas Montis Raginopoli;
Montedecornio; quarta pars de Vignole; quarta pars de Monticio;
burgussancte Mamme; due domus in Lorenzano; dimidium Montis Acutuli;
dimidium Bibiani; dimidium Falcone; Fonsclarus; Vannacasule;
plebs de Buiano; comenditia de Fronzola; commenditia et placitum de
Moiona; quarta pars de Ragiolo Ruisiccu; Cicillianum; coita et wardia
abatie Campileonis, et omnes albergarie, quas habet in Romania et in
Tuscia. Hec autem omnia cum omnibus curtibus, districtibus et
pertinentiis eorum concedimus ei et imperiali auctoritate
confirmamus. Statuentes igitur iubemus, ut de cetero nullus
archiepiscopus, nec episcopus, non dux vel marchio, non comes, non
potestas, non civitas vel rectores, aut aliqua persona magna vel
parva eum in hac nostra concessione molestare vel inquietare aut
disvestire presumat; si quis vero hanc nostram auctoritatem ausu
temerario violare presumpserit, C. libras auri purissimi pro pena se
compositurum cognoverit, dimidium fisco nostro et dimidium predicto
comiti aut heredibus suis. Ut autem hoc verius credatur et ab omnibus
inviolabiliter conservetur, presentem inde paginam scribi et aureo
nostre maiestatis sigillo iniunximus premuniri. Signum domini
Frederici Romanorum imperatoris invictissimi. M, Ego Cristianns
cancellarius vice Rainaldi Coloniensis archiepiscopi et Ytalie
archicancellarii recognovi. Actum quoque est anno dominice
incarnationis MCLXIIII, indictione XII., regnante domino Frederico
Romanorum imperatore serenissimo, anno regni eius XII, imperii vero
X. Datum in palatio sancti Salvatoris iuxta Papiam, IIII. kal.
octubris.
Aus beglaubigter, dem Originale mit anhängender
Goldbulle entnommener Abschrift von 1290 Juni 23 im Staatsarchive
zu Florenz, Prov. Strozziane-Uguccioni.
ALTRE EDIZIONI - REGESTI
N. Rauty, Documenti per la storia dei Conti Guidi in Toscana. Le origini e i primi secoli 887-1164, Deputazione di Storia Patria per la Toscana, Documenti di Storia Italiana, Serie II, Volume X, Leo S. Olschki Editore, Firenze, 2003, n. 226, pp. 298-301.
T. v. Sickel, Friderici I Diplomata inde ab a. MCLVIII ad a. MCLXVII, Diplomata Regum et Imperatorum Germaniae, Munumenta Germaniae Historica, Tomo X, parte II, (MGH, DD, F I, 2), n. 462, pp. 369-371